Beyin İle İlgili Yanlış Bilinenler
27 Ekim 2012
Aşkın Online Hali
21 Kasım 2012

Hiperaktivite ve Bilinmesi Gerekenler

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) tanısı Türk halkı arasında çocuklara en çok yakıştırılan, her hareketli çocuğa anında çevredekiler tarafından kondurulan, hatta bu çocukların çok zeki olduğu efsanesine inanılan bir rahatsızlıktır.

Peki nedir bu rahatsızlık?

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu(DEHB) çocuklarda okula başlamadan önce görülmeye başlanan, erişkinlik süresince devam eden, fazla hareketlilik, dikkat süresinde kısalık ve dürtüselliğin eşlik ettiği bir bozukluktur.

*Dikkat eksikliği: Dikkati bir noktada toplamakta zorluk çeker, farklı uyaranlarla dikkati kolaylıkla dağılır, başladığı işi bitirmekte zorlanır, aldığı sorumlulukları ve görevleri unutur.
*Hiperaktivite: Yaşıtlarına göre aşırı hareketli, yerinde duramama hali, sınıfta sırasında oturamaz, aşırı koşma tırmanma eğilimindedir.
*Dürtüsellik: Sırasını beklemekte zorlanır, isteklerini erteleyemez, daha soru bitmeden soruya cevap verir, sıklıkla başkalarının sözünü keser.

DEHB’nin 3 alt tipi mevcuttur (Bunlar farklı görülme şekilleridir):

1)Sadece dikkat eksikliğinin görüldüğü tip
2)Hiperaktivite ve Dürtüselliğin önde olduğu tip
3)Karma Tip

Görülme Sıklığı:

DSM-IV-TR tanı ölçütlerine göre çocuk ve ergenlerdeki sıklığı %5-10’dur (Rowland ve ark, 2002). Çocuklarda rastlanan en sık rahatsızlıklardandır. Erişkinlerde görülme sıklığı %4 civarındadır. DEHB’nin aşırı hareketliliğinin önde olduğu tipi erkeklerde daha sıklıkla görülmekte, kadınlarda ise dikkat eksikliğinin olduğu tip sıklıkla görülmekte.

Görülme Sebepleri:

Genetik faktörler *Psikososyal etkenler *Beyinde yapısal değişiklikler *Nörokimyasal etkenler

Değerlendirilmesi:

Klinisyenin tanı araçları: Aile ve çocuk ile yapılan görüşmeler, klinik gözlem, fizik ve nörolojik muayene, davranış değerlendirme ölçekleri ve bilişsel testlerdir. Değerlendirme süresince ebeveynler, öğretmenler ve diğer yakınlardan ölçekler yardımıyla bilgi toplanabilir

Tedavi Süreci:

Tedavisinde bir çok yaklaşım bir arada kullanılır. Psikososyal eğitim, aile tedavisi, bilişsel davranışcı terapi, okul görüşmeleri, ilaç tedavisi.

Klinik Psikolog Barış Gürkaş

4 Comments

  1. Neşe dedi ki:

    6 yaşındaki oğlum 1 senedir DEHB tedavisi görüyor risperdal diye bi ilaç kullanıyor ilk zamanlar hiperaktiv olarak bu ilaçla düzelmeye başlamıştı ama 2 aydır tekrar eski halimize döndük ve anaokuluna gidiyor ve ders yapmak istemiyor masada 2 dk oturuyor sonra off layıp kalkıyor ve 2  ay önce okulda ateşli havale geçirdi EEG sonucunda: SOL HEMİSFER FRONTO TEMPORAL-TEMPORO OKSİPİTAL VE PARİETO OKSİPİTAL BÖLGELERİNDEN KAYNAKLANAN PAROKSİSMAL BİR BOZUKLUK SAPTANDI 
    şuan ilaca başlamak istemedi doktor DEHB tedavisi gördüğü için ilaçlar agır gelir dedi 3 ay sonra tekrar EEG si aynı sonuç çıkarsa ilaca başlayacagız dedi 
    oğlumun bu rahatsızlıkları beyninde hasar bırakır mı Barış Bey 
    Teşekkürler

    • Barış Gürkaş dedi ki:

      Merhaba Neşe Hanım,
      DEHB tanılı çocukların tedavisinin doktor kontrolü altında ilerlemesi belirtileri azaltmak adına çok önemlidir. Gideceğiniz kişi ve uygulayacağı tedavi hastalığın tedavisinde belirleyici olacaktır, bu noktada titiz davranmak gerekir.
      DEHB hastalığı beyine çok büyük problemler çıkartacak(işlev kaybı gibi) hasar vermez, ancak beynin fizyolojik yapısını etkilemektedir. Bu durumda konsantrasyon problemi,dikkat dağınıklığı,aşırı hareketlilik gibi durumlara sebep olmaktadır.

  2. sakine dedi ki:

    Ve de hiç ilaç kullanmadım çalışır diyorum ama oyuncak bebeklerden televziyondan başka bir şey yapmıyo ablasıyala hep çalışıyo ama ablası ona bir soruyu beş altı kere anlatıyo ve soruyu anlasada hangi işlemi yapıcağını bilmiyor karneside çok kötü matematiği BİR

    • Barış Gürkaş dedi ki:

      Sakine hanım bu durumda profesyonel destek almanız çocuğunuz için en sağlıklısı olacaktır…

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir