İçeriğe atla
Bu yazıda sizlere bipolar bozukluğu nedir ve nasıl başa çıkılır sorularının cevabını vermeye çalıştık. İyi okumalar.
Bipolar Bozukluğu Nedir?
Bipolar, bireylerin bazı dönemler depresifleştiği, bazı dönemlerse yüksek duygulanım yaşadığı iki uçlu duygudurum bozukluğudur diyebiliriz. Depresif dönemde kişiler kendilerini çökkün hisseder. Manik dönemde hareketli, hızlı ve riskli davranışlara sahip olabilirler. Hipomanik dönemlerde ise manideki davranışların daha hafif versiyonlarını gözlemleriz. Duygudurumdaki bu kaymalar kişiler üzerinde günlük hayatın rutinini bozan bir etkiye sahip olabilir.
Bu dönemlere dair semptomları önlemeye ve hatta yönetmeye yardımcı olmak için uygulayabileceğimiz bazı teknikler var. Gelin birlikte biraz gözatalım.
Bipolar Bozukluğu Nedir Belirtileri Nelerdir?
Bipolarda kişiler duygudurumun değişime uğradığı dönem, yani epizotlar yaşar demiştik. Öncelikle epizotlardaki değişime sebep olan tetikleyicileri tanımlayabilmemiz gerek. Bunun bazı örnekleri ailevi sorunlar, iş stresi, romantik ilişkilerde problemler gibi günlük yaşam olayları olabilir. Hatta araştırmalara baktığımızda uykusuz kalmanın bile manik dönemi tetiklediğini söylemek mümkün. Bir dönemin içerisinde olduğunu fark ettiğinde o dönem başlamadan önce yaşadığın olayları hatırlamanı istiyorum. Bu olayları takip etmek seni nelerin tetiklediğini anlamanda yardımcı olacak. Bu tetikleyicileri takip ederken not almak önemli.
Bipolar Bozukluk ile Başa Çıkma
Duygudurum Takibi Yap
Bir duygu durum günlüğü tutmak bunun takibini oldukça kolaylaştırabilir. Bunun süslü bir şey olmasına gerek yok. Basit bir defter, veya dijital bir telefon uygulaması yeterince iş görür. Şayet son zamanlarda kendini çökkün hissediyorsan, uyku ve iştahta farklılaşma varsa, odaklanmada zorluk çekiyorsan… bu süreci yakından takip etmek isteyebilirsin.. Aynı şekilde kendini hızlı hissettiğin, coşkunlaştığın, riskli davranışlarının arttığı bir sürecin içerisindeysen bunları da not al. Bu alışkanlık, epizotların ortak noktalarını ve tetikleyicilerini keşfedip kendini tanımanda sana yardımcı olacak.
Rutinler Oluştur
Bununla birlikte kendi günlük rutinlerini oluşturmanı öneririm. Aslında düzenli rutinlere hepimizin ihtiyacı var. Ancak bipolar bozukluğu olan kişiler rutinlerindeki değişikliklere karşı hassastır. Birinci adımda listelediğimiz tetikleyiciler, rutinleri bozabilecek şeylerden bazılarıdır diyebiliriz. Bir epizot içerisinde rutinimiz bozulduğunda tekrar eski düzene dönmek zorlaşabilir. İşte bu sebeple rutinlerine sadık kalmanı kolaylaştıracak bazı çapa noktalar belirlemeni istiyorum. Düzenli bir uyuma, uyanma ve yemek saati belirlemekten bahsediyorum. Ve sonra diğer tüm faaliyetlerini bu bağlantı noktalarının etrafında şekillendirmek yardımcı olabilir.
İşini, okulunu her zaman kontrol edemeyeceğini gayet iyi biliyorum. Ama bu bağlantı noktalarına sahip değilsen, günün kalanını işlevsel olarak şekillendirmek daha da zorlaşacaktır. Mesela bu düzensizlik manik bir epizottayken uyku yoksunluğuyla karşılaşmana yol açabilir. Yapılandırılmış bir günün diğer bir faydası da depresyon döneminedir.
Aktivite Listen Olsun
Depresif evredeyken aşırı uyumaya veya insanlardan uzaklaşmaya başlarız. Yataktan çıkmak için harcadığın saatler artabilir. İşte bu noktada çapalanmış düzenli uyuma ve uyanma saatleri sana yardımcı olacak. Şayet hala zorlanıyorsan, kendine bir aktivite listesi çıkarmanı istiyorum. Bu listeyi yaparken önceden zevk aldığın ve ilgini çeken aktiviteleri düşün. Şu an aynı aktiviteler ilgini çekmiyor olabilir, bu normal. Çünkü zaten depresyonun sebep olduğu şey budur . Kişiyi isteksizleştirir. Ancak o aktiviteleri tekrar uygulamaya başladığın zaman depresif duygu durumuna tekrar iyi gelmeye başladığını fark edeceksin. Ve böylelikle depresyon döngüsünü kıracağız. Buna davranışsal aktivasyon diyoruz.
Kendine Komut Ver
Son olarak şayet yataktan çıkmakta zorlanıyorsan, eline, koluna ve yataktan çıkman için sana yardımcı olacak organlarına komut vermeyi dene. Örneğin, sağ bacağım, şimdi kendini yataktan dışarı çıkaracaksın ve beni destekleyeceksin. Sol elim, şimdi gövdemi yataktan yukarı iteceksin… gibi. Bu noktada gerekiyorsa kalkman için gereken hareketleri en küçük adımlara böl ve tek tek komutla kendine yardımcı ol.
Erotomani Hastalığı Ne Demek? Aşkın Zararlı Hali yazımızı okumak için buraya tıklayın.
