Baby&You Dergisi Röportajı [Teknoloji Bağımlılığı]
2 Temmuz 2014
Otizm
7 Temmuz 2014

İnternet ve Teknoloji Bağımlılığı

Teknoloji insanlığı bulunduğu konumdan bir adım ileriye götürecek en önemli araçlardan biri. Günümüzde bilim, üretim, iletişim, ulaşım gibi birçok alanda yaygın olarak kullanılıyor. Doğru kullanıldığında insanlığın ilerlemesi adına çok büyük bir güç olan teknoloji, nasıl oluyor da yanlış kullanım halinde hayatı daha da zorlaştırıyor.

Peki, nedir bu zorlaştırıcı durum?

İletişim aracı olarak kullandığımız cep telefonu, tablet, bilgisayar ve oyun konsolları her yaştan çocuğun hayatında oldukça fazla yer kaplıyor. Bu araçlar kimi zaman çocukların eğlenceli zaman geçirmelerini, çeşitli ihtiyaçlarını karşılamalarını sağlarken, kimi zaman ise bağımlılık yüzünden günlük hayatlarını oldukça olumsuz etkiliyor.
Günümüzün yetişkinlerinden farklı olarak teknolojinin içine doğan çocuklar, gerçek hayattaki sosyalleşmeyi öğrenemeden sanal alemde, oyunlarda, sosyal paylaşım sitelerinde sosyalleşmeyi öğrenmeye çalışıyorlar. Henüz 2 yaşında elektronik aletlerle tanışan çocuk, konuşmayı öğrenmeden İpad kullanmayı öğreniyor. Çevredeki insanlar tarafından bu cihazı iyi kullanması bir zeka göstergesi gibi algılanması ise işin bir diğer trajikomik yanı. Bu aleti iyi kullanıyor olması çocuğun çok zeki olduğu anlamına gelmez, aksine kullandığı alete çok maruz kaldığı anlamına gelir. Buda çocuğun bağımlılık için ne kadar büyük bir risk taşıdığını bizlere gösteriyor.
Günümüzde bazı anne-babalar teknolojik aletleri çocukların bakıcısı gibi kullanıyorlar. Örneğin, anne evde iş yaparken, çocuğa yemek yedirirken oyalanabilmesi için çocuğunun eline İpad veya cep telefonu verebiliyor. Bu iyi niyetle yapılan hareketler farkında olmadan çocukların bağımlılık alt yapılarını oluşturulmasına sebep oluyor. Sonrasında ise işlevi bozacak düzeyde karşımıza çıkan yanlış kullanımlar yüzünden bizlere getirdikleri çocukların neden böyle olduğunu, neden bu aletlerle zaman geçirdiklerini, neden bunun önüne geçemediklerini soruyorlar.


Aile Teknolojiden Daha Keyifli, Eğlenceli Ne Sunabilir?
Bir yetişkin olarak düşününki bulunmaktan çok zevk aldığınız bir ortamın içindesiniz, gün içinde ondan daha eğlenceli, sizi daha mutlu eden bir yer de yok ve üstelik bu zevk aldığınız ortamda arkadaşlarınız da var.
Böyle bir durumda bir yetişkin olarak sürekli orada olmak istemez miydiniz?
Çocuklarda tam olarak bu duygu ve düşüncelerle sanal alemde olmak için çabalıyorlar. Bu normal bir süreç. Alternatifini yaratmadığımız sürece bunu kontrol altına almak neredeyse imkansız.
Bu noktada anne babaya çok büyük görev düşüyor. Çocukla etkili zaman geçirmeyen, kendilerini teknolojiden alıkoyamayan ebeveynlerin çocuklarının teknolojinin içinde çaresizce kaybolmaları çok da anormal değil.
Teknoloji Bağımlılığı Zararları
İnsan sosyal bir varlıktır. Doğası gereği içinde bulunduğu toplumu tanıması, toplumun bir üyesi olması, her açıdan sağlıklı kalabilmesi için kritiktir. Günümüz teknolojisini çocukların gelişimi ve sosyalleşmeleri üzerinden değerlendirecek olursak, ortaya çıkan sonuçlar tartışmalı olacaktır. Bunun sebebi ise teknolojinin korkulacak bir şey olmadığı, onun yanlış kullanılmasının bizi korkutması gerektiği gerçeğidir.
Evde internetin başından hiç kalkmayan ve bu sebeple arkadaş edinemeyen birey, aynı zamanda sanal alemde bir çok arkadaşa sahip olabiliyor. Bu arkadaşlarla chat yapıp, oyun ve benzeri platformlar vasıtasıyla ilişkiler kuruyor. Bu anlamda sanal alem, sosyokültürel anlamda önemli bir alternatif haline gelmiş bulunuyor. Arkadaşla buluşmak yerine sanal alemde zaman harcayan bireyin sosyal izolasyonu neredeyse kaçınılmazdır.
Bu durum ise çeşitli sorunların beraberinde gelmesine de sebep olmaktadır:

  1. Psikolojk Sorunlar: Aşırı kullanımı psikolojik ve psikiyatrik sorunlara sebep olacaktır. İnternet sosyal bir teknoloji olmasına rağmen, sosyallikten koparan bir yanı vardır. Buda kişilerin psikolojik sorun yaşaması için yeterli bir faktördür.
  2. Fiziksel sorunlar: Yetişkinlerde bile oldukça önemli olan bu olumsuz etkiler, gelişim çağındaki çocukları çok daha fazla sorun yaratır. Duruş bozuklukları, gözde sorunlar önde gelen fiziksel problemlerdendir.
  3. Akademik Sorunlar: Geçmişte çocuklar ailelerinden ders çalışmak adı altında bilgisayar isterdi tabiki bu bilgisayarlar neredeyse hiç bu amaçla kullanılmazdı, bugün ise her yer teknolojik aletle dolu. Çocukların gelecekleri için önem taşıyan dönemde uzunca saatlerini internet başında geçirmesi okul hayatlarını oldukça olumsuz etkilerken, geleceklerini de risk altına sokar.

Teknoloji Bağımlılığında Çocuklar Risk Altında
Son dönemde bize gelen teknoloji bağımlısı popülasyonuna baktığımızda, bunda günümüz çocuklarının açık ara önde olduğunu görüyoruz.
Uç noktadaki örneklere baktığımızda, kimi çocuklar günlük 17 saat internetin başından kalkamıyor, yemeklerini bile bunun başında yiyorlar. Sadece tuvalet ihtiyaçlarını karşılamak için bilgisayarın başından kalkıyorlar.
Bunun üstesinden gelebilmek için terapilere genellikle aileleri tarafından getirilen çocuklar, içinde bulunduğu durumun bilincinde olamıyor, bilincinde olan çocuklar ise “internete girmeyeyim de ne yapayım?” şeklinde söylemlerde bulunuyor. Bu söylemleri de günlük hayata kıyasla internetin ne kadar cazip bir platform olduğunu bizlere gösteriyor.

Klinik Psikolog
Barış Gürkaş
İstanbul

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir